Lotgenotencontact

Een bijzondere vorm van een community is een lotgenootgroep. Een community ontstaat wanneer mensen eenzelfde passie of interesse hebben en hierover met elkaar contact willen houden. Een community bouwen is dus een keuze en ontstaat uit vrije wil. Bij lotgenoten is dat anders. Deze mensen is iets overkomen of zijn in een situatie beland waar ze op eigen kracht niet uitkomen. Het belangrijkste doel van mensen met een vergelijkbare problematiek is om hen bij elkaar te krijgen zodat zij elkaar gaan helpen met het vinden van antwoorden op vragen, elkaar tips geven en hun ervaringen kunnen delen. Dit versterkt het gevoel er niet alleen voor te staan.

In Nederland bestaan honderden lotgenootgroepen. Het feit dat ze bestaan en blijven geeft op zich al het belang aan van deze vorm van contact. De aantrekkingskracht van lotgenootgroepen zit ‘m erin dat je andere mensen ontmoet die in vergelijkbare situaties zitten. Een belangrijke drijfveer om deel te nemen zijn de laagdrempeligheid, toegankelijkheid en duurzaamheid van lotgenotencontact. Ook bevordert lotgenootgroepen de sociale interactie van mensen en heeft het een positieve uitwerking op het gevoel erbij te horen en de eigenwaarde.

De diversiteit van lotgenootgroepen kan enorm zijn: mensen met eenzelfde aandoening, ouders met een kind dat borderline heeft, mensen die in armoede leven of eenzaam zijn, mantelzorgers die in een sociaal isolement belanden, mensen die een ernstig verkeersongeval hebben veroorzaakt, kinderen met een ouder in de gevangenis en mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Ook naasten van mensen die iets is overkomen organiseren zich steeds vaker in lotgenootgroepen.

Bij lotgenotencontact is een cruciale rol weggelegd voor ervaringsdeskundigen. Een ervaringsdeskundige is iemand die op basis van persoonlijke en collectieve ervaringskennis in staat is deze door te geven aan anderen en in te zetten ten behoeve van anderen. Het gaat dus om kennis die is gebaseerd op persoonlijke ervaring verrijkt met andere ervaringen en bronnen.

Lotgenotencontact blijkt de enige vorm van uitwisseling te zijn waarbij mensen door contact met ervaringsdeskundigen nieuwe kennis opdoen en nieuwe attituden ontwikkelen die kunnen leiden tot:

  • empowerment
  • vergroten van kennis en vaardigheden
  • verbeteren van zelfgevoel en welbevinden
  • steun bij stigmatisering
  • vergroten wederzijdse ondersteuning
  • bevorderen van sociale contacten
  • verbeteren van fysieke gezondheid

Het helpt mensen meer grip te krijgen op hun eigen situatie en hun draai in het leven weer te vinden. Niet in de laatste plaats komt dit omdat de groep geactiveerd wordt om zelf meer regie te krijgen op hun persoonlijke uitdagingen. Een belangrijk mechanisme is dat lotgenoten tips, suggesties en informatie makkelijk van elkaar aannemen.

Een opvallende trend is dat ervaringskennis een plek krijgt naast wetenschappelijke en professionele kennis. Persoonlijke ervaringen met ernstig lijden, geweld, onrecht en onmacht vormen een bijzondere en waardevolle kennisbron die als gelijkwaardig wordt beschouwd aan professionele kennis. Het ontsluiten van ervaringskennis is een uitdaging op zich. De populariteit van ervaringskennis is groot omdat erkend wordt dat een ervaringsdeskundige iets kan of biedt wat een ander niet kan of biedt. Zij hebben door hun ervaring iets in handen wat uitstijgt boven het niveau van de individuele cliënt en diens situatie.

Lotgenoten en vooral de ervaringsdeskundigen zijn een belangrijke bron voor sociale vernieuwing. Het kan hierbij gaan om het ontwikkelen van effectievere zorg, beleidsvorming en reflectie op lopende initiatieven. Er hebben verschillende publicaties en wetenschappelijke onderzoeken plaatsgevonden die het belang van lotgenotencontact en ervaringsdeskundigen onderstrepen. Lotgenoten en ervaringsdeskundigen hebben -door hun persoonlijke ervaringen- iets in handen wat uitstijgt boven het niveau van het individu en diens situatie. Hiermee wordt het gat gedicht tussen deze mensen en professionals zoals zorgverleners, beleidsmakers en bestuurders. Zo draagt lotgenotencontact bij aan vraaggestuurde zorg- en welzijnsvoorzieningen. Het inzetten van ervaringskennis biedt ook grote kansen voor het ontwikkelen van preventieve maatregelen.

Nieuwsgierig wat we voor jou kunnen doen? Laat dan je gegevens achter en we nemen graag contact met je op.

favicon_1000px